کبودراهنگ؛ نخستین شهرستان استان همدان در اجرای برنامه پزشکی خانواده و نظام ارجاع
گامی مهم برای تحقق عدالت در سلامت و دسترسی هدفمند مردم به خدمات بهداشتی و درمانی
به گزارش روابطعمومی شبکه بهداشت و درمان شهرستان کبودراهنگ، برنامه پزشکی خانواده و نظام ارجاع بهعنوان یکی از مهمترین برنامههای تحولآفرین نظام سلامت، از ابتدای مرداد ماه ۱۴۰۵ در شهرستان کبودراهنگ آغاز شده و این شهرستان بهعنوان نخستین شهرستان استان همدان، اجرای این برنامه را در سطح شهرستان تجربه میکند.
اجرای این برنامه با هدف ارتقای کیفیت خدمات سلامت، افزایش دسترسی عادلانه مردم به خدمات بهداشتی و درمانی، تقویت مراقبتهای اولیه، توسعه رویکرد پیشگیرانه و ساماندهی فرآیند دریافت خدمات درمانی در شهرستان کبودراهنگ در حال انجام است.
پزشکی خانواده؛ محور اصلی مراقبت مستمر از سلامت مردم
در برنامه پزشکی خانواده، هر فرد و خانواده تحت پوشش یک تیم سلامت قرار میگیرد و این تیم، نخستین نقطه تماس مردم با نظام سلامت خواهد بود. پزشک خانواده و تیم سلامت، علاوه بر ارائه خدمات درمانی اولیه، مسئولیت پیگیری مستمر وضعیت سلامت افراد، شناسایی عوامل خطر، آموزش سلامت، ارائه مراقبتهای پیشگیرانه و شناسایی زودهنگام بیماریها را بر عهده خواهند داشت.
در این برنامه، سلامت افراد تنها به زمان بروز بیماری محدود نمیشود، بلکه با رویکردی مستمر و پیشگیرانه، وضعیت سلامت افراد و خانوادهها مورد توجه و پیگیری قرار میگیرد.
مراقبت از مادران و کودکان، سالمندان، بیماران مبتلا به بیماریهای مزمن، انجام غربالگریها، آموزش خودمراقبتی، شناسایی عوامل خطر و ارائه خدمات اولیه سلامت از جمله محورهای مهمی است که در قالب برنامه پزشکی خانواده دنبال میشود.
نظام ارجاع؛ مسیر مشخص و هدفمند دریافت خدمات درمانی
یکی از مهمترین بخشهای این برنامه، اجرای نظام ارجاع است. بر اساس این نظام، مردم ابتدا خدمات مورد نیاز خود را از سطح اول خدمات سلامت، یعنی تیم سلامت و پزشک خانواده، دریافت میکنند و در صورت نیاز به خدمات تخصصیتر، بیمار از طریق فرآیندی مشخص و هدفمند به سطح تخصصی ارجاع داده میشود.
به این ترتیب، مراجعه بیمار به پزشک متخصص و مراکز درمانی بر اساس نیاز واقعی و پس از بررسی پزشک خانواده انجام خواهد شد. این فرآیند ضمن جلوگیری از مراجعات غیرضروری، موجب کاهش سردرگمی بیماران، جلوگیری از انجام آزمایشها و اقدامات تشخیصی تکراری و استفاده بهینهتر از ظرفیتهای نظام سلامت میشود.
در صورت نیاز به ادامه درمان در سطوح تخصصی، بیمار با ارجاع پزشک خانواده به سطح بالاتر خدمات سلامت هدایت میشود و فرآیند درمان او نیز به شکل منسجمتر دنبال خواهد شد.
کبودراهنگ؛ پیشگام اجرای برنامه در استان همدان
شهرستان کبودراهنگ بهعنوان نخستین شهرستان استان همدان در اجرای این برنامه، در خط مقدم اجرای برنامه پزشکی خانواده و نظام ارجاع قرار گرفته است.
در همین راستا، مجموعه بهداشت و درمان شهرستان کبودراهنگ با بهرهگیری از ظرفیت مراکز خدمات جامع سلامت، پزشکان، مراقبین سلامت، کارشناسان و سایر اعضای تیم سلامت، اجرای این برنامه را دنبال میکند.
هدف؛ سلامتمحوری به جای درمانمحوری
یکی از مهمترین اهداف برنامه پزشکی خانواده و نظام ارجاع، حرکت از رویکرد صرفاً درمانمحور به سمت سلامتمحوری و پیشگیری است.
در این رویکرد، تلاش میشود بیماریها پیش از رسیدن به مراحل پیشرفته شناسایی شوند و افراد با دریافت آموزشهای لازم، مراقبتهای دورهای و خدمات پیشگیرانه، نقش فعالتری در حفظ سلامت خود و خانواده داشته باشند.
افزایش سواد سلامت، توسعه فرهنگ خودمراقبتی، شناسایی زودهنگام بیماریها و کنترل بهتر بیماریهای مزمن از جمله دیابت، فشارخون و سایر بیماریهای غیرواگیر، از اهداف مهم این برنامه محسوب میشود.
پزشک خانواده؛ همراه مردم در مسیر سلامت
برنامه پزشکی خانواده تنها به معنای مراجعه مردم به یک پزشک مشخص نیست؛ بلکه یک نظام جامع مراقبتی است که در آن، تیم سلامت مسئولیت پیگیری و مراقبت مستمر از جمعیت تحت پوشش خود را بر عهده دارد.
در این برنامه، پزشک خانواده میتواند با شناخت بهتر وضعیت سلامت افراد و سابقه بیماریهای آنان، تصمیمگیری دقیقتر و هدفمندتری برای ادامه روند درمان داشته باشد و در صورت نیاز، بیمار را به موقع به پزشک متخصص یا مرکز درمانی مناسب ارجاع دهد.
این فرآیند موجب میشود مسیر دریافت خدمات سلامت برای مردم منظمتر، علمیتر و هدفمندتر شود.
همراهی مردم؛ شرط موفقیت برنامه
موفقیت برنامه پزشکی خانواده و نظام ارجاع، نیازمند مشارکت و همراهی مردم است. آگاهی مردم از نحوه اجرای برنامه، مراجعه به تیم سلامت و پزشک خانواده بهعنوان نخستین سطح دریافت خدمات، رعایت فرآیند ارجاع و توجه به توصیههای سلامت، نقش مهمی در موفقیت این برنامه خواهد داشت.
برنامه پزشکی خانواده و نظام ارجاع، یک برنامه بلندمدت و زیربنایی برای ارتقای سلامت جامعه است که نتایج آن در طول زمان و با مشارکت مردم، کارکنان نظام سلامت و دستگاههای اجرایی نمایان خواهد شد.
اکنون شهرستان کبودراهنگ بهعنوان نخستین شهرستان استان همدان در اجرای این برنامه، گام مهمی در مسیر تحقق عدالت در سلامت، افزایش دسترسی مردم به خدمات بهداشتی و درمانی و حرکت به سوی نظام سلامت منسجم، پیشگیرانه و مردممحور برداشته است.
برنامهای برای آینده سلامت شهرستان
اجرای برنامه پزشکی خانواده و نظام ارجاع در کبودراهنگ را میتوان یکی از مهمترین تحولات حوزه سلامت شهرستان دانست؛ تحولی که با محوریت پیشگیری، مراقبت مستمر، ارجاع هدفمند و دسترسی عادلانه مردم به خدمات سلامت دنبال میشود.
با اجرای این برنامه، انتظار میرود مسیر ارائه خدمات سلامت در شهرستان منسجمتر شده و با شناسایی زودهنگام بیماریها، تقویت مراقبتهای اولیه و هدایت صحیح بیماران در سطوح مختلف خدمات سلامت، گام مؤثری در جهت ارتقای سلامت مردم شهرستان کبودراهنگ برداشته شود.
امید درویشی
روابط عمومی شبکه بهداشت و درمان شهرستان کبودراهنگ
نظر دهید